Kaza, Adana-Pozantı otoyolu Akçatekir mevkiinde meydana geldi. Alınan bilgiye nazaran, Süleyman Ş. idaresindeki 73 FE 625 plakalı karpuz yüklü tır, önünde seyreden Vedat G. idaresindeki 33 ATL 784 plakalı tıra arttan çarptı. Çarpmanın tesiriyle karpuz yüklü tırda hasar meydana gelirken şoför Süleyman Ş. kazayı hafif sıyrıklarla atlattı. Karpuzlar ise otoyola saçıldı. Takımlar yolu temizlemek için çalışma başlattı. – ADANA

ADANA’da hasadı devam eden karpuzun kilosu halde 1 TL’ye kadar düştü. Düşüşe karşın kimi marketlerde karpuz fiyatının 14 TL olduğu görüldü. Fiyat farkına üretici de komiteci da reaksiyonlu.

Türkiye’nin karpuz gereksiniminin 4’te 1’ini karşılayan Adana’da, eserin kilosu halde 1 TL’ye kadar düştü. Düşüşe karşın birtakım marketlerde karpuz fiyatının 14 TL olduğu görüldü. Ortadaki fiyat farkına üreticiler ile komiteciler reaksiyon gösterirken; maliyetler yüksek olduğu için eserlerini ucuza satmak istemeyen birtakım çiftçiler, traktörle karpuz bahçelerini sürdü. Eserlerini satamayanlar birtakım çiftçiler ise karpuzları yere atıp, kırdı.

‘EKİM ALANLARI ARTINCA FİYATLAR DÜŞTÜ’

Kabzımal Eşref Akodun, “Bu yıl üreticiler, şubat ve nisan aylarında yaşanan don olaylarından ağır formda etkilendi. Şubat ayında ve nisan ayında bilhassa Akdeniz Bölgesi’ni vuran don felaketinin akabinde çiftçiler, meyve ağaçlarının ziyan görmesi nedeniyle eser alamama telaşı yaşadı. Bu nedenle alternatif eser arayışına giren üreticiler, toprakta daha kısa müddette yetişen karpuz ve kavun ekimine yöneldi. Karpuz ekim alanları artınca fiyatlar düştü. Mayıs’ta birinci hasat başladığında kilosu tarlada 12 TL’ye satılıyordu, şu an 1 TL’ye kadar gerilemiş durumda” dedi.

Dünya karpuz üretiminde Çin’den sonra 4,5 milyon ton ile 2’nci sırada olan Türkiye’de dönem yaklaşık bir ay evvel Başladı. Bir çok eserde olduğu üzere karpuz gereksiniminin yüzde 25’ini karşılayan Adana’da da karpuz hasadı tarlalarda süratle sürüyor. Bu sene 150 bin dönüm alanda ekilen karpuzdan kent genelinde ise 1 milyon 100 bin tona yakın rekolte bekleniyor.

Fiyatlar tabana çakıldı

İlk hasat edildiğinde tarlada kilosu 20-24 liradan satılan karpuz, kent genelinde yaşanan bolluk ile ülke genelinde fazla ilgi görmeyince tarlada kilogram fiyatını 2,5 liraya kadar geriletti. İç piyasanın yanı sıra Romanya, Bulgaristan, Macaristan, Almanya başta olmak üzere birçok Avrupa ve Balkan ülkesi de havaların serin gitmesi nedeniyle karpuz alımı yapmadı. Bu sene yaklaşık 32 bin dönüm alanda ekilen ve şuanda hasat edilen çekirdeksiz karpuzun da tarlada kilogram fiyatının 5 liradan olduğu tabir edildi.

İhlas Haber Ajansı’na bilgi veren Yüreğir Ziraat Odası Başkanı Mehmet Akın Doğan, “Karpuz fiyatları tabana ulaştı. Tescilli Adana karpuzumuzun kilogram fiyatı 2,5 liraya kadar geriledi. Çekirdeksiz siyah karpuz ise 5 liraya kadar düştü. 5 liraya şuanda alan yok. Birinci karpuz hasadı yapıldığında kilogram fiyatı 20-24 liraydı. Kurban Bayramı’ndan sonra kent genelinde havalar birden ısınıp hasat bollaşınca fiyatlar geriledi” dedi.

“Fiyatı 2,5 TL, nakliyesi 3,5 TL”

Çiftçilerin nakliye bulmakta da zorlandığına değinen Lider Doğan, “Karpuzun İstanbul’a nakliyesi kilogram başına 3,5 lira. O nedenle çiftçi kamyon ve tır bulmakta zorlanıyor. Çiftçimiz bu sene para kazanamadı. Çekirdeksiz karpuzun fidesinin 1 dönüme maliyeti 22 bin lira. Çiftçimiz ortalama 6 dönüm randıman aldığında eline fide parası geçiyor” sözlerini kullandı

Yurt dışından talebin çok olmamasının da fiyatları düşürdüğünü vurgulayan Doğan, “Şuanda karpuz tüketimi var lakin yurt dışından talep yok. Eser bolluğu yaşanıyor. Üretim bolluğu karpuzun fiyatlarını düşürdü. Geçen yıl Avrupa Futbol Şampiyonası vardı ve yurt dışına daima karpuz gitti. Bu yıl karpuz tarlada kaldı” diye konuştu. – ADANA

ADANA’da hasadı devam eden karpuzun tarladaki fiyatı 13 TL’den 5 TL’ye düştü.

Dünya genelinde karpuz üretiminde Çin’in akabinde ikinci sırada yer alan Türkiye’de birinci hasat, mayıs ayı sonlarında kentin deniz kıyılarındaki kumul tarlalarda başladı. Yıllık 1 milyon ile 1 milyon 250 bin ton rekolteyle Türkiye’nin karpuz gereksiniminin 4’te birini karşılayan bereketli topraklarda karpuzun fiyatı, eser bolluğu yaşanması nedeniyle 13 TL’den 5 TL’ye düştü. Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Ziraat Mühendisleri Odası Adana Şubesi Başkanı Ahencan Tayakısı, fiyat düşüşünün üreticiyi sıkıntı durumda bıraktığını söyledi.

‘SATIŞLAR ÇİFTÇİYİ ZİYAN ETTİRİYOR’

Ahencan Tayakısı, “Üretici, karpuzunu 5 TL’ye sattığında maliyetini dahi karşılayamıyor, münasebetiyle ziyan ediyor. Fiyatların yine yükselmesini bekleyen üreticiler, hasadı geciktirme yoluna gidiyor. Lakin karpuzların güneş altında yanmaması için ikinci bir personellik gerekiyor. Bu da karpuzların üzerine gazete yahut saman serilerek korunmasını içeriyor. Ne var ki hava sıcaklıklarının çok yüksek olması bu eforları yetersiz kılıyor. Karpuzlar, bu sıcaklıklara uzun müddet dayanamıyor. Bu nedenle 5 TL’den yapılan satışlar çiftçiyi ziyan ettiriyor” dedi.

‘KARPUZ FİYATLARI BEKLENENDEN DÜŞÜK FİYATTA’

Zirai donun karpuzu etkilediğini belirten Tayakısı, “Zirai donun akabinde fideler tarlalara indirildi. Don nedeniyle ziyan gören fidelerin yerine ise çabucak tekrar dikim yapıldı. Karpuz üreticileri, çoklukla tarlaları yüksek bedellerle kiraladıkları için ziyanlarını karşılayabilmek ismine vakit kaybetmeden tekrar ekim yapmak zorunda kaldılar. Bu nedenle, ziyan gören alanlara süratlice tekrar karpuz dikildi. Olağanda mayıs ayının başında başlaması beklenen hasatlar, bu yıl 15 Mayıs’tan sonra gerçekleşmeye başladı. Vatandaşlar, karpuzların don nedeniyle ziyan görmüş olması sebebiyle fiyatların yüksek olacağını öngörüyordu. Fakat tekrar yapılan dikimler ve ihracatın hudutlu olması nedeniyle, yurt içinde kalan karpuzlar beklenenin bilakis düşük fiyattan satılmaya devam ediyor” diye konuştu.

‘ŞU AN KARPUZLAR, ÖRTÜ ALTI ÜRÜNÜ’

Ahencan Tayakısı, “Piyasada şu anda bulunan karpuzlar, örtü altı yetiştiriciliğinin eseridir. Nisan ayında yapılan açık alan ekimlerinin, çekirdek ekiminin hasadı ise temmuz ve ağustos aylarında gerçekleşir. Şu anki devirde örtü altı karpuzların üretimi devam etmektedir. Üretimde süreksiz bir boşluk oluştuğunda, fiyatların yükseleceğini umuyoruz. Geçmiş yıllarda da benzeri bir durum yaşandı, bu yıl da tıpkı halde olmasını temenni ediyoruz. Açık tarlalarda üretim yapan çiftçilerimizin, örtü altı üretimde yaşadıkları ziyanı, bu sayede telafi edebileceklerini düşünüyoruz. Fiyatların 10 lira düzeylerine çıkması, üretici açısından epey olumlu bir gelişme olacaktır” dedi.

‘GAZLI İÇECEKLER YERİNE KARPUZ TÜKETİN’

Tayakısı, “Tarım alanında faaliyet gösteren tüm çiftçilerin, büyük-küçük ayrımı yapılmaksızın desteklenmesini istiyoruz. Lakin bilhassa küçük çiftçilere daha fazla yardım sağlanmasının gerekli olduğunu vurguluyoruz. Halkımıza da bir davette bulunmak istiyoruz. Gazlı içecekler yerine serinletici ve sağlıklı olan soğuk karpuz tercih etmelerini tavsiye ediyoruz. Tarlada 5 liraya satılan eserler, tüketiciye ulaşana kadar 15-20 liraya kadar çıkabiliyor. Bu nedenle, belediyelere ve zabıta gruplarına fiyat kontrollerini sıklaştırmaları istikametinde davette bulunuyoruz” diye konuştu.

Ermenistan, İran ve Nahçıvan ile hududu bulunan, 861 rakımda iklimi ve coğrafik şartlarıyla birçok tarım eserinin yetiştirildiği, ‘Doğu’nun Çukurova’sı’ olarak anılan Iğdır, bölgenin zerzevat ve meyve muhtaçlığını karşılıyor. İklimi münasebetiyle üreticilerin bol ve verimli eser aldığı Iğdır’ın Oba köyünde yaşayan Alican Akçan (60), bu dönem 100 dönüm yerine ektiği karpuzu Adana‘dan sonra hasat etmenin memnunluğunu yaşıyor. Toprağında damlama sulama sistemiyle yetiştiricilik yapan Akçan’ın, Iğdır’daki hasadına; Vali Ercan Turan, Tarım ve Orman Vilayet Müdürü Ahmet Tingiş ile kurum çalışanı katıldı.

‘CİDDİ BİR AVANTAJ’

Adana‘dan sonra Iğdırlı üreticinin karpuz hasadını yapmasının değerli olduğunu belirten Iğdır Valisi Ercan Turan, “Iğdır’da yıldan yıla hem üretimin niteliği artıyor hem niceliği artıyor. Hesapladığımızda Adana‘dan çabucak sonra hasat yapılması önemli bir avantaj. Burada hem yerli tohumlarımızı ön plana çıkartıyoruz hem de vatandaşlarımız tarafından kabul gören eserlerimize öncelik veriyoruz” dedi.

‘GÜZEL BİR REKOLTE BEKLENTİMİZ VAR’

Tarım ve Orman Vilayet Müdürü Ahmet Tingiş ise 100 dekarlık alanda bir alanda yapılan üretimden 1000 tona yakın rekolte beklediklerini söyledi. Adana metodu malçlama, damlama ve küçük tünel sistemi ile hasadı yaklaşık 25 gün erkene çektiklerini söz eden Tingiş, “Biz üreticilerimizin her daim yanındayız, kâfi ki üreticilerimiz üretsinler. Bilgi ve deneyimlerimizden yararlandırıyoruz. Iğdır, ‘Doğu’nun Çukurovası’, Doğu Anadolu’yu besleyebilecek kapasite ve altyapımız var. Adana’nın bir hafta gerisinden geliyoruz lakin hoş de bir rekolte beklentimiz var” diye konuştu.

‘BU İŞİ SEVEREK, AŞK İLE YAPIYORUM’

Karpuz üretiminde geçen yıl 4 kere eser toplamayı başaran Alican Akçan, bu yıl da birinci hasadını haziranda yaptığını söyledi. 15 yıldır karpuz yetiştiren ve her yıl daha yeterli eser alabilmek için uğraştığını söz eden Akçan, karpuzların büsbütün doğal yollar ile yetiştiğini, bol güneş altında olgunlaştığını ve bunun tadından da anlaşılabileceğini tabir etti. 100 dönüm toprağına ektiği eserin hasadını başka üreticilerden erken yaptığını tabir eden Akçan, pazar sorunu olmadığını lisana getirdi. Akçan, “Yaptığım işten çok mutluyum. Birçok bölge vilayetlerin gereksinimini karşılıyoruz ve iç piyasaya da veriyoruz. Bu işi severek, aşk ile yapıyorum” dedi. Akçan ayrıyeten geçen yıl olduğu üzere bu yıl da maksadının 4 sefer hasat yapmak olduğunu söyledi.